Imieniny:
Dory, Gerarda, Maryny
Użytkowników on-line: 17
Slider_fotolia-73915670-xs Slider_fotolia-65947842-xs Slider_ule-zima Slider_fotolia-97872663-xs

Dobrostan zwierząt w rzeźni

A A A Pdf Print16x16 Mail16x16

        Dobrostan zwierząt jest tematem bardzo ważnym i coraz popularniejszym. Odnosi się on do zdrowia, samopoczucia psychicznego oraz do swobodnego wyraża naturalnych zachowań. Jest on zapewniony wtedy, gdy zwierzęta są zdrowe fizycznie i psychicznie oraz przede wszystkim nie cierpią. Dobrostan można odnieść do tzw. Pięciu Wolności, tj.:  wolność od głodu i pragnienia, wolność od urazów psychicznych i bólu, wolność od bólu, ran i chorób, wolność do wyrażania naturalnego zachowania oraz wolność od strachu i stresu, które są miernikiem właściwej opieki nad zwierzętami.

         Przede wszystkim należy pamiętać, że zwierzę nie jest rzeczą, jest istotą żyjącą, zdolną do odczuwania i cierpienia, dlatego człowiek jest mu winien poszanowanie, ochronę i opiekę. Każdy więc, kto je utrzymuje musi im zapewnić właściwą opiekę i odpowiednie warunki bytowania, które nie powodują żadnych cierpień, np. urazów czy uszkodzeń ciała.

           W Polsce obowiązują trzy najważniejsze dokumenty związane z dobrostanem zwierząt w ubojni. Jednym z najważniejszych dokumentów jest Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt, która reguluje wszelkie kwestie związane z ochroną zwierząt, a tym także i zwierząt gospodarskich, a więc porusza tematy związane także z ich ubojem. Ustawę uzupełnia Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt. Natomiast trzecim bardzo istotnym dokumentem jest Rozporządzenie Rady (WE) nr 1099/2009 z dnia 24 września 2009 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas ich uśmiercania, które odnosi się do szeroko rozumianego pojęcia dobrostanu zwierząt podczas uboju.

           Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt

           Ustawa z 1997 roku o ochronie zwierząt reguluje m.in. kwestie dotyczące uboju, uśmiercania i ograniczenia populacji zwierząt. Wg niej uśmiercanie powinno się obywać zawsze w sposób humanitarny, czyli przy zadawaniu osobnikowi jak najmniejszego cierpienia fizycznego i psychicznego. Na to potrzebna jest jednak zgoda właściciela z wyjątkiem przypadków zwierząt chorych na choroby podlegające obowiązkowi zwalczania na podstawie Ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt. Wówczas procedura odbywa się na podstawie orzeczenia lekarza weterynarii. W razie konieczności bezzwłocznego uśmiercenia, np. w celu zakończenia cierpień zwierzęcia, lekarz weterynarii podaje środki usypiające.

       Wg ustawy o ochronie zwierząt rzeźnie muszą spełniać określone wymagania. W ubojniach muszą być wyodrębnione osobne pomieszczenia do przetrzymywania, ogłuszania oraz do wykrwawiania. Ponadto zwierzęta mogą zostać uśmiercone jedynie po uprzednim pozbawieniu ich świadomości przez osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje. Ustawa o ochronie zwierząt zabrania uśmiercania ich w okresie stanowiącym 10% czasu trwania ciąży, poprzedzającym planowany termin porodu oraz 48 godzin po porodzie. Wyjątkiem jest konieczność bezzwłocznego uśmiercenie zwierzęcia lub decyzja wydana przez powiatowego lekarza weterynarii, która nakazuje zabicie lub ubój osobników chorych, zakażonych lub podejrzanych o zakażenie czy chorobę na podstawie Ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt. Zabroniony jest ubój kręgowców przy udziale lub w obecności dzieci. Ponadto kategorycznie nie wolno wykonywać takich czynności, jak: patroszenie (wytrzewianie), oparzanie, zdejmowanie skóry, wędzenie czy oddzielanie części zwierząt stałocieplnych, przed ustaniem odruchów oddechowych i mięśniowych.

       Ustawa o ochronie zwierząt wyraźnie zaznacza, że osoba, która zabija, uśmierca lub dokonuje uboju zwierzęcia w sposób niehumanitarny, czyli taki, który powoduje jego cierpienie, bądź znęca się nad nim w jakikolwiek inny sposób, podlega grzywnie bądź karze ograniczenia lub pozbawienia wolności do lat 2, a w przypadkach szczególnego okrucieństwa do lat 3. Po za tym w przypadku skazania za przestępstwo sąd może m.in. zakazać posiadania zwierząt od roku do lat 10, a nawet wykonywania określonego zawodu czy prowadzenia danej działalności lub wykonywania czynności wymagających zezwoleń związanych z wykorzystywaniem zwierząt lub oddziaływaniem na nie. Sąd może także orzec nawiązkę w wysokości od 500 zł do 100 000 zł na cel związany z ochroną zwierząt.

           Rozporządzenie Rady (WE) nr 1099/2009 z dnia 24 września 2009 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas ich uśmiercania

              Rozporządzenie Rady (WE) nr 1099/2009 z dnia 24 września 2009 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas ich uśmiercania reguluje wszelkie kwestie dotyczące m.in. dobrostanu, uśmiercania, metod ogłuszania i krępowania zwierząt oraz obiektów i wyposażenia wykorzystywanych do uboju. W załącznikach zarządzenia znajdują się m.in. szczegółowe wykazy dotyczące metod ogłuszania i związanych z nimi specyfikacji.

         Dokument ten podkreśla, że uśmiercanie zwierząt może wywoływać ból, strach, niepokój bądź inne formy cierpienia, a różne techniki ogłuszania mogą mieć też wady. Dlatego też podczas uboju konieczne jest podejmowanie wszelkich działań, które pozwolą uniknąć zadawania bólu i zminimalizować niepokój osobników. Ponadto dobrostan i ochrona zwierząt podczas uśmiercania jest kwestią bardzo istotną dla społeczeństwa, ponieważ wpływa ona na nastawienie konsumentów do produktów rolnych. Warto również zauważyć, że poprawa dobrostanu przyczynia się do podniesienia jakości mięsa, a nawet wywiera pozytywny wpływ na bezpieczeństwo pracy w rzeźniach. Warunki uboju zwierząt gospodarskich mają więc wpływ na rynek żywności, paszy czy innych produktów.

           Podczas wszelkich działań związanych z uśmiercaniem zwierząt należy im oszczędzić niepotrzebnego bólu, niepokoju i cierpienia. W tym celu istotne jest przestrzeganie podstawowych zasad dobrostanu. Zwierzęta powinny być utrzymywane w czystości i odpowiednich warunkach cieplnych. Należy im także zapewnić ochronę przed wszelkimi urazami, zapobiegać upadkom, potknięciom, a także obchodzić się z nimi uwzględniając ich zachowanie. Przede wszystkim zwierzęta powinny być przetrzymywane w warunkach, w których nie wykazują oznak niepotrzebnego bólu, strachu, nietypowego zachowania, cierpienia z powodu braku pokarmu lub wody, a także w których wyeliminowany został niepotrzebny kontakt z innymi gatunkami, który mógłby negatywnie wpłynąć na ich dobrostan.

       Obiekty i pomieszczenia wykorzystywane do uboju również powinny być zaprojektowane i budowane w odpowiedni sposób, który pozytywnie wpłynie na ich dobrostan. Pod uwagę powinno się więc brać maksymalną liczbę zwierząt na godzinę dla każdej linii ubojowej oraz maksymalną pojemność magazynu żywca, a także kategorie zwierząt i masę ciała, w stosunku do których mogą być używane urządzenia do krępowania bądź ogłuszania.

        Magazyny żywca powinny być zbudowane tak, by minimalizować zagrożenie urazów zwierząt oraz pojawiania się nagłych hałasów niepokojących je, ale i by ułatwić kontrolę nad nimi. Należy pamiętać, że zwierzę musi mieć przede wszystkim wystraczająco dużo miejsca, by móc swobodnie wstać czy położyć się, a także z wyjątkiem bydła, obrócić się. Ważne jest również odpowiednie oświetlenie oraz systemy wentylacyjne, które też nie są bez znaczenia i powinny być zaprojektowane, wykonywane i konserwowane w taki sposób, by zwierzęta miały stale zapewniony dobrostan. Zagrody, korytarze i wszelkie inne przejścia powinny pozwalać poszczególnym osobnikom na swobodne poruszanie się, a świniom i owcom na chód obok siebie, z wyjątkiem przejść prowadzących do urządzeń do krępowania. Rampy i pomosty powinny być wyposażone w zabezpieczenia, które uniemożliwią spadnięcie osobnika. Poza tym zagroda powinna mieć równe podłoże, lite ściany od strony zagród do przetrzymywania i korytarzy prowadzących do punktu, gdzie przeprowadza się ogłuszanie. Ma to na celu wyeliminowanie możliwości uwięźnięcia lub tratowania się zwierząt, ale i zminimalizowanie ryzyka potknięcia, upadku czy okaleczenia kończyn. Natomiast w przypadku gdy rzeźnie mają magazyny żywca na wolnym powietrzu bez naturalnej osłony ani zacienienia, należy zapewnić zwierzętom ochronę przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi

         Wyjątkowo istotny dla całego procesu jest również odpowiednio wyszkolony i wykwalifikowany personel, który niewątpliwie ma pozytywny wpływ na warunki traktowania zwierząt. Pracownicy ubojni powinni więc posiadać podstawową wiedzę o wzorcach zachowań i potrzebach poszczególnych gatunków, oznakach przytomności i wrażliwości na bodźce, a także techniczną znajomość stosowanych urządzeń ogłuszających, potwierdzoną stosownym świadectwem kwalifikacji.

       Ponadto w każdej rzeźni musi być wyznaczony pracownik odpowiedzialny za dobrostan zwierząt, którego zadaniem jest pilnowanie i przestrzeganie przepisów rozporządzenia. Taka osoba powinna mieć odpowiednie kompetencje i posiadać świadectwo kwalifikacji. Poza tym zajmuje się ona pisaniem sprawozdań i prowadzeniem rejestrów działań podjętych w celu poprawie dobrostanu zwierząt w ubojni, w której wykonuje swoje obowiązki. Takie rejestry przechowywane są co najmniej przez rok. Pracownik odpowiedzialny za dobrostan również regularnie kontroluje kondycję i stan zdrowia zwierząt. Powyższe przepisy stosowane są jedynie do rzeźni, które dokonują rocznie uboju co najmniej 1 000 jednostek żywego inwentarza ssaków lub 150 000 sztyk drobiu lub królików.

       Wiele metod uśmiercania jest jednak procesem bolesnym dla zwierząt. Dlatego niezwykle ważne jest ich ogłuszanie, aby wywołać u nich brak przytomności i wrażliwości na bodźce, które z kolei powinny podlegać ocenie skuteczności wykonywanej procedury poprzez monitoring.

       Uśmiercanie zwierząt powinno odbywać się więc po uprzednim ogłuszenia zgodnie z odpowiednimi metodami i wymogami. Natomiast w przypadku zastosowania metod nie prowadzących do natychmiastowej śmierci (ogłuszanie proste) należy jak najszybciej posłużyć się procedurą prowadzącą do pewnej śmierci, czyli poprzez wykrwawianie, miażdżenie centralnego układu nerwowego, porażenie prądem lub długotrwała ekspozycja na deficyt tlenu. W przeciwnym razie systematycznie przecina się dwie tętnice szyjne lub naczynia, z których one wyrastają. Pobudzanie elektryczne przeprowadza się zaś tylko po potwierdzeniu nieprzytomności zwierzęcia.

        Kolejną ważną kwestią są metody krępowania zwierząt. Rozporządzenie określa m.in. metody, których nie wolno stosować, tj: przecinania rdzenia kręgowego oraz wykorzystywanie prądu elektrycznego w celu unieruchomienia osobnika. Natomiast podwieszanie lub podciąganie przytomnych zwierząt, mechaniczne unieruchamianie za pomocą zacisków, wiązanie nóg lub śródstopi można stosować jedynie w przypadku drobiu.

          Należy również pamiętać, że zwierzęta, które nie zostały poddane ubojowi w ciągu 12 godzin po przybyciu, powinny zostać nakarmione, a następnie w odpowiednich odstępach czasu powinny być im podawane umiarkowane ilości pokarmu. Natomiast zwierzęta, które nie są w stanie chodzić, nie mogą być wleczone do miejsca uboju i należy je uśmiercić w miejscu, w którym wówczas przebywają.

        Podsumowując, najważniejszymi dokumentami związanymi z dobrostanem zwierząt są: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt i Rozporządzenie Rady (WE) nr 1099/2009 z dnia 24 września 2009 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas ich uśmiercania, które zawierają istotne informacje i regulacje dotyczące utrzymywania i uśmiercania zwierząt w ubojni. Poza tym należy pamiętać, że kopaniem uderzanie i wszelkie zabiegi powodujące ból i cierpienie zwierząt są stanowczo zakazane. Podobnie jak podnoszenie lub ciągnięcie zwierząt za głowę, uszy, rogi, nogi, ogon czy sierść. Zakaz podnoszenia za nogi nie dotyczy natomiast drobiu, królików i zajęcy. Nie wolno także stosować poganiaczy lub innych narzędzi z zaostrzonymi końcami oraz wykręcać i łamać ogonów zwierząt.

           Zapewnienie zwierzętom odpowiedniego dobrostanu jest kwestią najważniejszą.

 

Spis piśmiennictwa:

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1099/2009 z dnia 24 września 2009 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas ich uśmiercania. 

Tagi:

Komentarze:
Brak komentarzy.
Dodaj komentarz

prawa kolumna

A A A Pdf Print16x16 Mail16x16
SPRAWDŹ NASZ KANAŁ NA 

 
 
 

Prognoza pogoda

Pogoda jest aktualizowana
Bydło Drób Hodowla Maszyny Nawozy Prawo Rzepak Środki ochrony Trzoda chlewna Unia Europejska Uprawa Zboże Zdrowie